● ۷ نکته اصولی برای رام کردن کاسکو
برای رام کردن کاسکو عجله نکنید و نکات زیر را با دقت رعایت کنید
۱) پس از خرید، کاسکو را در قفس مناسبی بگذارید و دور قفس را با روزنامه بپیچید و به آرامی به خانه بیاورید و در محل کم رفت و آمدی؛ مثل گوشۀ یک اتاق بگذارید و تعدادی روزنامه زیر قفس پهن کنید. سپس آبخوری آن را پٌر و غذاخوری اش را نیمه پُر کنید و روزنامه را از دور قفس بازکنید و از قفس دور شوید . بهتر استبه مدت ۱۰ روز، فقط در هنگام تعویض ظروف آبخوری و غذاخوری و نظافت به آن نزدیک شوید. در این مدت کاسکو با محیط خانۀ شما آشنا می شود و به تدریج با شما که پرستاری آن را به عهده گرفته اید، عادت می کند. همواره سعی کنید انواع سبزی ها، میوه ها، تخم آفتابگردان، نخود خیس کرده، بلال، نخودچی، استخوان ران مرغ و غیره را در اختیار کاسکو قرار دهید و توجه کنید که کاسکو به کدام غذاها بیشتر علاقه نشان می دهد و کام غذاها را کمتر می خورد و کدام را با اشتیاق بیشتر می خورد.
۲) از همان روزهای اول می توانیداسباب بازیهای مختلفی در اختیار کاسکو قرار دهید. کاسکو به طور روزانه چند ساعتی بازی کردن با اسباب بازیها می گذراند (بهتر است اسباب بازیها از جنس چوب باشد تا بتواند آن را بجود ) . کاسکو به این عمل نیاز دارد، زیرا طبق غریزه، کاسکو در زندگی جنگلی خود وقت زیادی را به جویدن ترکه های نرم و خوردن جوانه درختان می گذراند. این سرگرمی را باید در طول زندگی کاسکو برای آن فراهم کنید. در غیر این صورت، اگر کاسکو سرگرمی نداشته باشد، ممکن است به قطع کردن یا کَندن پرهای خودش مشغول شود که اگر این کار؛ یعنی «پَر کنی» برای کاسکو عادت شود، ممکن است به زودی خودش را کند و منظرۀ زشتی بگیرد. اگر تَرکه تازه در اختیار ندارید، کاغذ سفیدی را لوله کنید و نوارچسبی وسط آن بزنید و آن را در اختیار کاسکو قرار دهید تا کاسکو با جویدن آن سرگرم شود. از این لوله های کاغذی می توانید به تعداد زیاد آماده کنید و همیشه چند تا در اخیتار کاسکو قرار دهید. ملاحظه خواهید کرد که کاسکو وقت زیادی را به جویدن و خردکردن آنها می گذراند. بنابراین با هر چیزی که بتوانید به طور مؤثر کاسکو را سرگرم کنید، شما می توانید از بروز عادت پر کنی در کاسکو حتی الامکان جلوگیری کنید و / یا کاسکوی عادت کرده به پرکنی را احتمالاً از پرکنی بازدارید. البته علت پرکنی ممکن بر اثر تنش های روانی ـ تنش های تغذیه ای و تنش های جنسی باشد. که این موارد در جای خود به طور مشروح توضیح داده شده اند.
۳) حدوداً در پایان هفته چهارم از بدو ورود به خانه شما، کاسکو تا حد زیادی به محیط جدید زندگی اش و خود شما آشنا شده و ترسش از شما کمتر شده و لذا در این زمان می توانید برای اولین بار اقدام به حمام دادن کاسکو کنید.
۴) از همان روزهای اول، روزانه چند نوبت در یک متری جلوی قفس کاسکو بنشینید تا ترسش زودتر از شما بریزد. در این اوقات شما می توانید سوت های قشنگ و ملایم برای کاسکو بکشید و نامی را که به کاسکو می دهید، مرتب تکرار کنید. توجه داشته باشید که هرچه بیشتر شما برای کاسکو سوت بزنید، کاسکو به دلیل مشابه بودن تن صدای سوت ها با صدای طبیعی خودش، آنها را زودتر یاد می گیرد، ام عیب یاددادن سوت زدن به کاسکو ای است که کاسکو در آینده بیشتر میل دارد سوت بکشد تا حرف بزند. بنابراین یاددان سوت کشیدن در حد افراط به کاسکو توصیه نمی شود. هر وقت کاسکو شروع به قار کشیدن کند، شما باید از جلویش بلند شوید و تنهایش بگذارید یا دورتر بنشینید. بهترین جا برای نشستن روبه روی کاسکوی وحشی، جایی است که کاسکو قار نکشد. وقتی شما به کاسکوی وحشی نزدیک می شوید، دقیقاً ملاحظه می کنید که وقتی به فاصله خاصی برسید، کاسکو شروع به قارکشیدن می کند. حال اگر شما قصد تعویض محتوای آبخوری و غذاخوری یا نظافت سینی زیر قفس را داشته باشید، چاره ای ندارید جز آن که به قفس نزدیک شوید و ضمن آن که قارهای کاسکو را تحمل می کنید، کار خود را سریع انجام دهید و دور شوید. اما در سایر موارد، فقط به اندازه ای به کاسکو نزدیک شوید که کاسکو قار نکشد. شما می توانید در همین جا جلوی قفس بنشینید. اگر کاسکو قار نکشید. به نشستن ادامه دهید و اگر شروع به قار کشیدن کرد، قدری عقب تر بروید.
این رفتار کاسکو در رابطه با فاصله شما نسبت به قفس به قدری دقیق است که اگر در جایی که نشسته اید و کاسکو قار نمی کشد، حتی یک سانتی متر سر یا بدن خودرا جلو ببرید، کاسکو حالت قار کشیدن به خود می گیرد و اگر کماکان خود را جلو نگهدارید، کاسکو قار خواهد کشید و وقتی شما دوباره به همان مقدار جزیی به عقب می روید، منقار کاسکو بسته می شود و می نشیند و شما را نگاه می کند. حال اگر می خواهید یک حالت خنده دار کاسکو را تجربه کنید، درست از جایی که کاسکو قار نمی کشد، چند سانتی متری جلو بیایید تا کاسکو حالت قار کشیدن به خود بگیرد و دوباره به عقب بروید تا بسته شدن منقار کاسکو را ببینید. در اوایل، این عمل هرچند بار که تکرار شود، کاسکو همان واکنش را نشان می دهد.
من در چند نوبت قبلی که یک کاسکوی وحشی به خانه آورده بودم، حالت قارکشیدن کاسکو برایم بسیار مشمئز کننده بود و چنین فکر می کردم که جداً اهلی کردن کاسکوی وحشی حوصلۀ زیادی می خواهد. اما اخیراً یک کاسکوی وحشی به خانه آورده ام و این بار سعی کردم با روش علمی آن را اهلی کنم. در این صورت از ابتدا که انتظار چنین قارها را داشتم، با دور شدن سریع و به موقع از جلوی قفس کاسکو یا رعایت فاصله مناسب در هنگام نشستن روبه روی کاسکو، اولاً روزهای اول فقط در هنگام تعویض آب و غذا و نظافت کاسکو چنان قارها را می شنیدم، ثانیاً با در نظر گرفتن کاسکو به عنوان یک نوزاد و این تصور که کاسکو قصدی برای آزار من ندارد و فقط از من می ترسد که قار می کشد، قار کشیدن کاسکو به شکل صدای یک نوزاد در حال ترسیدن نزد من تلقی شد و به تدریح درک کردم که دقیقاً چنین است؛ یعنی وقتی فاصلۀ کافی را از قفس کاسکوی وحشی رعایت می کنم، به هیچ وجه قار نمی کشد. بنابراین در ایننوبت، با رفتار صحیحی که با کاسکوی وحشی انجام دادم، قار کشیدن آن در هنگام نزدیک شدن به قفسش فقط ۸ روز طول کشید و پس از آن حتی در هنگام آب وغذا و نظافت هم دیگر قار نمی کشید.البته این ادعا به آن معنا نیست که پس از مدت حدود ۱۰ روز، کاسکو اهلی شده باشد، بلکه با رفتار درست، طول مدت ترسیدن کاسکو از من از حدود ۲ ماه به هشت روز رسید. بدیهی است اگر در این زمان قصد باز کردن درب قفس را داشتم، کاسکو قار می کشید. به طور کلی هر چه توان دارید به خرج دهید که کاسکو ضمن آن که شما را رو به روی خودش می بیند، قار نکشد.
۵) در هر روز در مواقعی که قصد نزدیک شدن به کاسکو را دارید، همان اصول را رعایت کنید؛ یعنی تا جایی که می بینید کاسکو در حال باز کردن دهانش برای قار کشیدن است جلو بروید و همان جا توقف کنید یا بنشینید. اگر کاسکو قار کشید، کمی به عقب بروید و اگر دیدید که علایم شروع قار کشیدن نشان نداد، کمی جلوتر بروید. سعی کنید در هر نوبت فقط کمی به جلو بروید. بااین روش ملاحظه خواهید کرد که تا روز دهم یا کمتر، کاسکو چنان قیافه شما را شناخته و به آن اطمینان کرده است که حتی وقتی درست در نزدیکی قفس قرار می گیرید، قار نمی کشد.
هرچه کاسکو بیشتر به شما عادت کند، قار کمتری می کشد و هر چه شما با ملاطفت بیشتر با کاسکو رفتار کنید، کاسکو زودتر با شما دوست می شود. در حدود روز دهم وقتی شما جلوی قفس کاسکو می نشینید، کاسکو دیگر شما را به عنوان دوست می پذیرد، اما به آن معنی نیست که درب قفس را باز کنید و منقار یا بدن کاسکو لمس کنید. هنوز زود است و اگر چنین کنید، کاسکو یا به شما حمله می کند و گاز می گیرد یا خودش را به دیواره قفس می چسباند و قار می کشد یا در حالت نشسته روی چوب وسط، در حال قار کشیدن بدنش را به عقب متمایل می کند.
۶) اجازه دهید با همین روش ملایم، کاسکو به تدریح به شما اطمینان کند. حدود یک ماه دیگر که با چنین روشی با کاسکو رفتار کردید، بخشیاز حالت وحشی کاسکو به حالت اهلی تبدیل می شود و هر چه کاسکو را ترم شود، قابلیت تربیت آن بیشتر می شود. رفتار با کاسکوهای وحشی یکسان نیست. بنابراین ممکن است یک کاسکو پس از یک ماه، و کاسکوهای دیگر پس از دو، سه یا چهار ماه رام شما شود. به هر حال شما باید آن قدر صبور باشیدکه کاسکو به تدریج و با میل خودش رام شما شود.البته راه دیگری وجود ندارد، یعنی این که شما نمی توانید با اعمال خشونت کاسکو را مجبور به رام شدن کنید. خشونت دقیقاً نتیجه معکوس می دهد.
وقتی از رام کردم کاسکو حوصله شما سر رفت، هرگز با صدای بلند یا زدن انگشت به منقار کاسکو با آن خشونت نکنید، زیرا مدتها طول می کشد تا دوباره کاسکو رفتار خشن شما را فراموش کند. به عبارت دیگر، هر نوع تنبیه، رام کردن کاسکو را عقب می اندازد.
۷) کاسکوی وحشی شما هر چه جوان تر باشد، به علت کمتر گذراندن عمر خوددر طبیعت، خاطرات کمتری از طبیعت وحشی دارد و لذا زودتر با محیط خانه شما و خود شما آشنا و اهلی می شود. در مورد کاسکوهای چشم زرد، چون نمی توان به حدود نزدیکیاز سن آنها پی برد؛ باید تصور کرد که طول زمان رام شدن تمام کاسکوهای چشم زرد حدوداً یکسان و دست کم ۴ ماه و این مدت برای جوجه ها حدود ۲ تا ۳ ماه است
منبع : دکتر مهرداد حلوائی
